7آوریل 2022- محققان دانشکده پزشکی دانشگاه میامی میلر، مولکول‌های RNAیی را طراحی کرده‌اند که بطور خاص فقط وارد سلول‌های بتا در پانکراس انسان می شوند. سلولهای بتا همان سلول‌هایی هستند که انسولین تولید می‌کنند و در بیماران مبتلا به دیابت نوع 1 و نوع 2 از بین می‌روند. این رویکرد هدفمند می‌تواند به محققان در مطالعه چگونگی پیشرفت این بیماری‌ها و ارائه راه‌های جدید برای ارائه معالجه ی این بیماریها کمک کند. این مطالعه در 5 آوریل در Nature Communications منتشر شد.

دکتر پائولو سرافینی، نویسنده ارشد این مقاله، گفت: ما ابزاری برای رساندن اختصاصی عوامل به سلول‌های بتای انسانی ابداع کردیم. این به ما توانایی­های جدیدی می‌دهد. ما می‌توانیم از PET یا CT اسکن برای شمارش سلول‌های بتا و اندازه‌گیری پیشرفت بیماری استفاده کنیم، و می‌توانیم درمان‌ها را مستقیماً به سلول‌های بتا بدون ایجاد عوارض جانبی در سایر قسمت‌های بدن تحویل دهیم.

دیابت نوع 1، توسط یک پاسخ خودایمنی ایجاد می شود که سلول های بتای پانکراس را هدف قرار می دهد. با گذشت زمان، سیستم ایمنی این سلول‌های حیاتی تولیدکننده ی انسولین را از بین می‌برد و بدن دیگر نمی‌تواند سطح قند خون را کنترل کند، که منجر به آسیب شدید رگ‌های خونی و اندام‌ها می‌شود. در حالی که انسولین می تواند یک درمان موثر باشد، اما بیماری را معالجه نمی کند.

دیابت نوع 2 پیشرفت متفاوتی دارد. سلول‌ها به انسولین مقاوم می شوند، به این معنی که سلول‌های بتا برای تولید مقادیر بیشتری از این هورمون باید سخت‌تر کار کنند. در نهایت، سلول های بتا ممکن است از فرسودگی بمیرند و در این صورت دیگر قادر به تنظیم متابولیسم گلوکز نخواهند بود.

محققانی که این بیماری‌ها را مطالعه می‌کنند، هرگز نتوانسته‌اند سرشماری خوبی در مورد تعداد سلول‌های بتا در هر لحظه در پانکراس به دست آورند. آنها به معیارهای پروکسی، مانند سطوح گلوکز، که تنها اطلاعات محدودی در مورد چگونگی پیشرفت این شرایط ارائه می دهند، متکی هستند. دانشمندانی که در تلاش برای توسعه ی یک درمان هستند، اغلب با سمیت و سایر عوارض جانبی مرتبط با درمان های سیستمیک مواجه می شوند. آنها سیستمی را می خواهند که بتواند درمان ها را مستقیماً به سلول های بتا منتقل کند.

دکتر سرافینی می‌گوید: اگر بیماران را با داروهای غیر هدفمندی که سلول‌های بتا را به تکثیر تشویق می‌کنند، درمان کنیم، این عوامل می‌توانند بر بسیاری از بافت‌های دیگر تأثیر بگذارند و به طور بالقوه باعث سرطان شوند. به همین ترتیب، اگر سعی کنیم سلول‌های بتا را در برابر پاسخ خود ایمنی محافظت کنیم، درمان‌های غیر هدفمند، باعث سرکوب سیستم ایمنی می‌شوند و بیماران را در برابر عوامل بیماری‌زا و دوباره سرطان آسیب‌پذیر می‌کنند.

دکتر سرافینی و همکارانش این مشکلات را با ایجاد دو آپتامر متمایز، که مولکول های RNA کوتاهی هستند که به طور انتخابی سلول های بتا نه سایر بافتها را هدف قرار می دهند، حل کردند. با این روش، دانشمندان می توانند مولکول های اضافی را به این مولکول های RNA برای درخشان کردن سلول های بتا (برای تصویربرداری) یا برای درمان بیماری وصل کنند.

این روش به دانشمندان فرصت‌های جدیدی برای ایجاد درمان‌های هدفمند می‌دهد که سلول‌های بتا را تشویق به تکثیر یا تضعیف موضعی ایمنی بدون ایجاد عوارض جانبی سیستمیک می‌کند. علاوه بر این، توانایی اندازه گیری دقیق توده ی سلول های بتا باعث بهبود مطالعات آینده خواهد شد.

دکتر سرافینی می‌گوید: انجام آزمایشات بالینی ارزان‌تر و آسان‌تر خواهد شد، زیرا ما می‌توانیم دقیقاً ببینیم چه اتفاقی برای سلول‌های بتا در زمان واقعی می‌افتد. در گذشته، ما مجبور بودیم گلوکز یا انسولین را اندازه گیری کنیم تا بفهمیم که در پانکراس چه اتفاقی می افتد. اما اکنون، ما واقعاً می توانیم آن را ببینیم.

محققان قبلاً آزمایش گزینه های درمانی بالقوه را آغاز کرده اند. آنها با WiNK Therapeutics و بنیاد تحقیقات دیابت نوجوانان (JDRF) برای انجام مطالعات پیش بالینی کار خود را آغاز کرده و امیدوارند در چند سال آینده این رویکردها را به آزمایشات انسانی منتقل کنند.

دکتر سرافینی اظهار داشت: ما با JDRF روی مطالعات بعدی کار می کنیم تا پاسخ خود ایمنی را مسدود کرده و سلول های بتا را تشویق به تکثیر کنیم. در تئوری، با درمان کافی، می‌توانیم توده سلول‌های بتا را برای معکوس کردن دیابت افزایش دهیم و همچنین از سلول‌های بتا در برابر خودایمنی محافظت کنیم تا افراد دیگر به تزریق انسولین نیاز نداشته باشند.

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2022-04-rna-pancreatic-beta-cells.html